Koncert kolęd i pastorałek

Mimo iż większość z nas utożsamia kolędę z pieśnią bożonarodzeniową, pierwotnie była to pieśń noworoczna. Jej nazwa pochodzi prawdopodobnie od łacińskiego słowa  calendae (wymawianego jako ‘kalende’) oznaczającego pierwszy dzień miesiąca. Calendae januarius, czyli obchody pierwszego dnia miesiąca stycznia były dla starożytnych Rzymian świętem radości, prezentów i składania wizyt, gdyż od czasów Cezara dzień ten został administracyjnie ustanowiony początkiem roku. Chrześcijanom na rękę było rozpoczynanie roku w okolicach Bożego Narodzenia, początku nowej ery w dziejach świata, zaadaptowali więc rzymski początek roku w swoim kalendarzu. Z czasem wytworzyła się tradycja śpiewania noworocznych pieśni powitalnych, przekazujących życzenia szczęścia i pomyślności. Dopiero w średniowieczu kolędy zaczęły opowiadać o narodzinach Jezusa.

Najstarsza zachowana polska kolęda pochodzi z 1424r. i zaczyna się od słów “Zdrów bądź, Królu Anielski”. Do czasów współczesnych powstało ok. 500 kolęd w języku polskim, chociaż powszechnie słuchamy jedynie kilkunastu. Miejmy nadzieję, że przeglądy kolęd i pastorałek, takie jak ten zorganizowany w naszej szkole, pomogą nam zapoznać się z mniej znanymi piosenkami świąteczno-noworocznymi. Moim osobistym odkryciem tegorocznym są trzy kolędy: pochodząca z Rosji “Cicha noc nad Palestyną” (filmik 12),ludowa “Żeńże wołki żeń” oraz góralska “Na kondrackiej holi“, której melodia została wykorzystana do skomponowania znanej pieśni dla Jana Pawła II.